location_on22 Đường 23 Tháng 10, Phường Tây Nha Trang, Tỉnh Khánh Hòa
Nằm dưới chân đồi Trại Thủy, chùa Long Sơn là một địa điểm tâm linh gắn bó lâu đời với đời sống văn hóa và Phật giáo tại Nha Trang, Khánh Hòa. Ngôi chùa được biết đến rộng rãi với tên gọi chùa Phật Trắng, bắt nguồn từ pho tượng Kim Thân Phật Tổ nổi bật trên đỉnh đồi, có thể nhìn thấy từ khu vực đường 23 tháng 10.
Không chỉ là nơi sinh hoạt tín ngưỡng của Phật tử, chùa Long Sơn còn là điểm đến dành cho những ai muốn tìm hiểu lịch sử Phật giáo địa phương, chiêm ngưỡng kiến trúc chùa Việt và khám phá một phần di sản văn hóa của phố biển.
Chùa tọa lạc tại số 22 đường 23 tháng 10, phường Tây Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa. Khuôn viên chùa kết hợp các công trình thờ tự ở phía dưới với hệ thống bậc cấp dẫn lên đồi, nơi đặt hai pho tượng Phật nổi bật của quần thể.
Lịch sử chùa Long Sơn bắt đầu từ năm 1886, khi Hòa thượng Thích Ngộ Chí khai sơn ngôi chùa với tên gọi ban đầu là Đằng Long Tự. Khi ấy, chùa chỉ là một căn nhà tranh nằm trên đỉnh đồi Trại Thủy, gắn với quá trình truyền bá Phật giáo tại địa phương.
Năm 1900, sau khi chùa bị sập do một trận bão, Hòa thượng Thích Ngộ Chí cho di dời chùa xuống chân núi và đổi tên thành Long Sơn. Vị trí mới tạo nên diện mạo của quần thể chùa như được biết đến ngày nay, trong khi đồi Trại Thủy tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong cảnh quan và không gian tâm linh của nơi này.
Năm 1936, theo di nguyện của vị khai sơn, chùa được tiến cúng cho Hội An Nam Phật học Trung Kỳ để làm trụ sở phục vụ việc phát triển Phật giáo tại địa phương. Đến năm 1938, chùa được ban biển hiệu “Sắc tứ Long Sơn tự”. Năm 1941, công trình tiếp tục được trùng tu với sự đóng góp của những người gắn bó với Phật giáo tại Nha Trang.
Trong những năm chiến tranh, chùa chịu hư hại ở phần mái ngói vào năm 1968. Năm 1971, Thượng tọa Thích Thiện Bình chủ trì việc trùng tu. Công việc tiếp tục được triển khai trong những năm sau đó, góp phần định hình diện mạo của chùa qua nhiều giai đoạn.
Trải qua hơn một thế kỷ, Long Sơn không chỉ là một công trình tôn giáo mà còn gắn với quá trình phát triển của Phật giáo tại Khánh Hòa. Chùa hiện vẫn là một địa điểm sinh hoạt Phật giáo quan trọng của địa phương.
Khuôn viên chùa có chiều ngang khoảng 45 m và chiều dài hơn 72 m. Các công trình được bố trí theo không gian thờ tự truyền thống, gồm tam quan, chánh điện, giảng đường, nhà tổ cùng hệ thống tượng thờ và các hạng mục phụ trợ.
Nhìn tổng thể, chùa mang nét trang nghiêm của kiến trúc Phật giáo Việt Nam. Những lớp mái ngói, hàng cột và các chi tiết trang trí tạo nên vẻ cổ kính, trong khi khuôn viên rộng mở giúp kết nối khu vực thờ tự dưới chân đồi với lối lên các pho tượng phía trên.
Chánh điện – không gian thờ tự trung tâm
Chánh điện, còn gọi là Đại Hùng Bảo Điện, có diện tích khoảng 1.670 m². Đây là không gian thờ tự chính của chùa, nơi đặt tượng Phật Thích Ca Mâu Ni bằng đồng cao khoảng 1,6 m, nặng khoảng 700 kg, trong tư thế ngồi thuyết pháp.
Pho tượng cùng không gian chánh điện tạo nên điểm nhấn quan trọng cho hoạt động lễ Phật và sinh hoạt tín ngưỡng tại chùa. Đây cũng là nơi du khách có thể quan sát rõ hơn những đặc trưng của kiến trúc và cách bài trí trong một ngôi chùa Phật giáo truyền thống.
Trên lối bậc cấp dẫn lên đồi Trại Thủy là tượng Phật Tổ nhập Niết Bàn, thường được gọi là tượng Phật nằm. Pho tượng dài khoảng 17 m, cao 5 m, được đặt tại bậc cấp thứ 44 vào năm 2003.
Phía sau tượng là bức phù điêu mô tả 49 đệ tử túc trực, tụ họp bên Đức Phật. Cách bố trí này tạo nên một không gian mang ý nghĩa Phật giáo rõ nét, đồng thời là điểm dừng để khách tham quan quan sát các chi tiết điêu khắc trước khi tiếp tục hành trình lên đỉnh đồi.
Tượng Phật nằm là một trong những điểm nhấn dễ nhận biết của quần thể Long Sơn. Công trình góp phần tạo nên trải nghiệm tham quan theo từng chặng, từ chánh điện ở chân đồi đến các công trình tượng Phật phía trên.
Nếu chánh điện là trung tâm sinh hoạt tín ngưỡng của chùa thì tượng Kim Thân Phật Tổ, còn gọi là tượng Phật Trắng, chính là hình ảnh biểu tượng gắn liền với Long Sơn.
Pho tượng được xây dựng năm 1963 trên đỉnh đồi Trại Thủy, trong tư thế ngồi thuyết pháp, với tổng chiều cao khoảng 24 m. Phần đế có đài sen cao khoảng 7 m và một phòng lưu giữ hài cốt theo thông tin được ghi nhận trong tư liệu về chùa.
Một chi tiết đáng chú ý nằm ở các cánh sen của đài sen: mỗi cánh được chạm khắc chân dung của bảy vị hòa thượng đã tự thiêu năm 1963 để phản đối chính sách đàn áp Phật giáo dưới chính quyền Ngô Đình Diệm. Chi tiết này khiến công trình không chỉ mang ý nghĩa tôn giáo mà còn gắn với một giai đoạn lịch sử đặc biệt của Phật giáo Việt Nam.
Tượng Phật trắng nổi bật trên nền trời Nha Trang, trở thành dấu mốc thị giác quen thuộc của thành phố. Từ khu vực tượng, du khách có thể quan sát cảnh quan xung quanh và cảm nhận sự tương phản giữa không gian tĩnh lặng trên đồi với nhịp sống đô thị phía dưới.
Tiếp tục đi qua hệ thống bậc cấp, du khách sẽ bắt gặp tháp chuông với quả đại hồng chung cao khoảng 2,2 m, nặng khoảng 1.500 kg. Quả chuông được Phật tử tại Huế cúng tặng chùa vào năm 2002.
Tháp chuông là một phần trong tổng thể kiến trúc và sinh hoạt Phật giáo tại Long Sơn. Âm thanh chuông chùa vốn gắn với đời sống tín ngưỡng, nhắc người nghe hướng tâm về sự tĩnh tại và trang nghiêm. Cùng với chánh điện và các pho tượng, công trình này hoàn thiện thêm những dấu ấn quen thuộc của không gian chùa Việt.
Một chuyến tham quan chùa Long Sơn có thể bắt đầu từ khu vực cổng chùa và chánh điện, sau đó tiếp tục theo các bậc tam cấp lên đồi Trại Thủy. Trên đường đi, du khách lần lượt gặp tượng Phật nằm, tháp chuông và cuối cùng là tượng Kim Thân Phật Tổ trên đỉnh đồi.
Theo tư liệu Wikipedia, hành trình từ khu vực chánh điện lên hai pho tượng đi qua tổng cộng 193 bậc cấp. Vì vậy, du khách nên dành thời gian di chuyển thong thả, đặc biệt khi đi cùng người cao tuổi hoặc trẻ nhỏ.
Bên cạnh việc chiêm bái và tìm hiểu kiến trúc, đây cũng là dịp để quan sát một địa điểm mà lịch sử, nghệ thuật tạo hình và đời sống Phật giáo địa phương cùng hiện diện trong một quần thể. Những chi tiết như tượng đồng trong chánh điện, phù điêu phía sau tượng Phật nằm hay chân dung các vị hòa thượng trên đài sen đều góp phần giúp chuyến tham quan có chiều sâu hơn.
Khi đến chùa, du khách nên mặc trang phục lịch sự, giữ yên lặng tại khu vực thờ tự, tuân thủ hướng dẫn tại chỗ và tránh làm ảnh hưởng đến hoạt động lễ Phật. Nếu chụp ảnh, hãy chú ý đến không gian riêng tư và sự trang nghiêm của người đang hành lễ.
Giá trị của chùa Long Sơn không chỉ nằm ở pho tượng Phật Trắng nổi tiếng. Lịch sử hình thành từ năm 1886, quá trình di dời sau trận bão năm 1900, vai trò trong hoạt động chấn hưng Phật giáo tại địa phương và các công trình tượng Phật đã tạo nên bản sắc riêng cho ngôi chùa.
Đối với người dân địa phương và Phật tử, Long Sơn là nơi hành lễ, sinh hoạt tín ngưỡng và tìm kiếm sự an yên trong đời sống tinh thần. Với du khách, đây là một điểm đến giúp hiểu thêm về văn hóa Phật giáo Việt Nam, đồng thời khám phá một phần lịch sử của Nha Trang bên ngoài những trải nghiệm biển đảo quen thuộc.
Sự kết hợp giữa không gian thờ tự dưới chân đồi, con đường bậc cấp và tượng Phật trên đỉnh Trại Thủy khiến chùa Long Sơn trở thành một điểm đến có cấu trúc tham quan đặc biệt, nơi mỗi công trình đều góp phần kể câu chuyện về lịch sử và niềm tin.
location_on22 Đường 23 Tháng 10, Phường Tây Nha Trang, Tỉnh Khánh Hòa
Gợi ý chọn theo khoảng cách thật từ Chùa Long Sơn, để bạn ghép tiếp vào lịch trình trong ngày.
